عصر جمعه وزارت کار در اطلاعیهای از روش دوم خرید کالابرگ دولت رونمایی کرد. براساس این اطلاعیه متقاضیان میتوانند از روز یکشنبه ۲۸ دیماه تا دهم بهمن با شمارهگیری کد دستوری #۱۴۶۳*۵۰۰* و انتخاب گزینه ۵ (روش دوم کالابرگ)، کد ملی سرپرست خانوار و کد پستی محل سکونت را ارسال کنند تا روش دوم کالابرگ برای آنان برنامهریزی و فعال شود.
بر اساس آنچه در این اطلاعیه ذکر شده روش دوم شامل ۹ قلم کالا با وزن مشخص به ازای هر نفر است که متقاضیان با پرداخت ۳۰۰ تا ۳۵۰ هزار تومان (که گفته میشود این مبلغ در هر استان ممکن است متفاوت باشد) میتوانند این بسته را دریافت کنند. البته این اختلاف قیمت بستگی به نوع برنج و یا مرغ منجمد و یا کشتار روز دارد، بنابراین چنانچه همان بستهای که دولت ارائه میدهد را بدون تغییر دریافت کنید نیازی به پرداخت مبلغ اضافه نیست.
۹ قلم کالا به قیمت ثابت برای سه ماه
احمد میدری، وزیر تعاون در توضیح روش دوم گفته است براساس این شیوه، متقاضیان میتوانند با مبلغی معادل ۳۰۰ تا ۳۵۰ هزار تومان، بسته ۹ قلم کالای اساسی که ۷۵۰ کالری مکمل مورد نیاز روزانه را تأمین میکند در بهمن، اسفند سال جاری و فروردین سال بعد به قیمت سابق دریافت کنند.
بهگفته وی، برنامهریزی به گونهای است که پس از این ماهها هم تغییرات قیمت این کالاها کم باشد تا قدرت خرید مردم حفظ شده و مبلغ پرداختی استفادهکنندگان این شیوه هم ثابت بماند. میدری به هدف اجرایی شدن روش دوم هم اشاره کرد و گفت: «دولت هنوز نتوانسته در طرح کالابرگ جاری، قیمت کالاهایی را که عرضه میکند، ثابت نگه دارد و کالاها با قیمت متفاوت به دست مردم میرسد. بهطور مثال برنج با قیمت مصوب هر کیلو ۱۳۰ هزار تومان باید عرضه شود، اما با ۲۶۰ هزار تومان هم در برخی نقاط کشور به دست مصرفکننده رسیده است. یا براساس برخی گزارشها روغن و تخممرغ در برخی فروشگاهها موجود نیست». بههمین دلیل از روش دوم کالابرگ رونمایی شد.
هم قیمت ثابت است و هم توزیع کالا مستمر
اما نکتهای که در این میان وجود دارد و سؤال بسیاری از مردم است اینکه چه ضمانتی وجود دارد در روش دوم این ثبات قیمت حفظ شود و دولت قرار است چه سازوکاری در روش دوم پیاده کند که قیمتها ثابت بمانند؟ از طرفی امروز با نبود برخی کالاها نظیر تخممرغ و روغن در فروشگاهها مواجه هستیم یا به دلیل احتکار توزیعکننده یا تخلف تولیدکننده و یا نبود ظرفیت افزایش تولید؛ این کالاها درهرحال موجود نخواهند شد مگر اینکه دولت بخواهد سازوکار را تغییر دهد. میدری در پاسخ به این پرسشها تصریح کرد: «در طرح جدید به میزانی که فروشگاه این کالاها را عرضه کند، به همان میزان از طریق انبارهای شرکت بازرگانی دولتی و بخش خصوصی سهم دولت از این شیوه به سرعت با فروشگاه تسویه و کالای جدید جایگزین کالاهای فروخته شده میشود. درنتیجه هم قیمت ثابت است و هم توزیع کالا به خوبی اجرا خواهد شد».
قطع پایانه فروش فروشگاهها در صورت تخلف
از طرفی میدری تأکید کرده «با اجرای این طرح(روش دوم)، تمامی فروشگاههایی که این بسته را عرضه میکنند موظف هستند براساس قیمت مصوب این کالاها را عرضه کنند و هیچ فروشگاهی حق افزایش این قیمتها را ندارد و در صورت رعایت نکردن این قیمتها، پایانه فروش(پُز) این فروشگاهها قطع خواهد شد».
وی در ادامه به دیگر علل اجرایی شدن این شیوه پرداخت کالابرگ اشاره و پاسخ داد: «چون کالابرگ پیش از این به صورت مستمر پرداخت نمیشد به طوری که در دولت چهاردهم پنج مرحله و در دولت شهید رئیسی حدود ۶ نوبت کالابرگ آن هم به صورت نامنظم پرداخت شده است و درنتیجه ثبات لازم برای اجرای این شیوه وجود نداشت؛ امروز اما با ثباتی که ایجاد شده، مقرر است پرداخت کالابرگ در قالب یک سیاست باثبات به صورت ماهانه انجام شود». هرچند در دولتهای پیشین هم چنین ادعایی را توسط سیاستگذار خوانده بودیم که در عمل محقق نشدنداما به نظر می رسید با توجه به اختصاص منابع ناشی از حذف ارز ترجیحی، این سیاست به طور مستمر و ماهانه اجراشود.
بازی دو سر سود تولیدکننده و مصرفکننده لبنیات
بهگفته وزیر تعاون «دغدغهای در بحث لبنیات وجود داشت و تولیدکنندگان عنوان میکردند باتوجه به اینکه قیمت محصولاتی مانند شیر به دلیل افزایش نرخ نهادههای دامی ناشی از انتقال ارز ۲۸هزار و ۵۰۰ تومانی به مصرفکننده، سبب میشود میزان مصرف کاهش یابد درنتیجه شیر باید ۳۰ هزار تومان افزایش نرخ داشته باشد تا درصد سود شبکه توزیع و فروشگاهها محقق شود؛ که با اجرای کالابرگ جلو کاهش مصرف شیر و به صورت کلی لبنیات گرفته میشود. بنابراین با اجرای طرح کالابرگ جدید نه نگرانی از بابت کاهش کالری مورد نیاز مردم خواهد بود و نه زیان تولیدکننده؛ و این گونه مصرفکننده و تولیدکننده با هم سود میکنند».
بهصورت کلی طبق آنچه وزارت کار اعلام کرده در شیوه دوم کالابرگ اقلامی ازجمله مرغ ۱.۵ کیلوگرم، روغن ۸۱۰ گرم، تخممرغ یک کیلوگرم، برنج یک کیلوگرم، قند و شکر ۵۰۰ گرم، ماکارونی ۷۰۰ گرم، شیر کمچرب بسته نایلونی ۹۰۰ گرم، پنیر یو اف ۴۰۰ گرمی و ماست کمچرب ۹۰۰ گرمی وجود دارد که در مقایسه با شیوه اول گوشت قرمز و حبوبات حذف شده و براساس آنچه وزیر تعاون اعلام کرده قیمت این محصولات تا پایان فروردین ثابت و پس از آن با شیب ملایم افزایش مییابد.باوجود توضیحاتی که در اطلاعیه وزارت تعاون و همچنین سخنان وزیر آمده، اما ابهامات درخصوص طرح بسیار است و میطلبد وزارت تعاون به تکتک سؤالها و ابهامات مردم پاسخ دهد. به همین منظور در تماسی با روابط عمومی این وزارتخانه سؤالها و ابهامات طرح را مطرح کردیم که تا لحظه نگارش این گزارش پاسخی به دست ما نرسید، اما سؤالهای مشخص مردم در خصوص این طرح چیست؟
مردم؛ سردرگم میان دو طرح کالابرگ
در شیوه جدید، دولت چگونه میخواهد جلو افزایش قیمت و نبود برخی کالاها چون تخممرغ و روغن را که هماکنون در بسیاری از فروشگاههای سطح کشور نایاب هستند بگیرد و آیا نمیشد سیاست جایگزین در همان طرح اول اعمال میشد که امروز مردم سردرگم بین دو طرح نباشند؟
دولت با چه سازوکاری قرار است جلو تخلفهای فروشگاهها را بگیرد؛ بسیار مشاهده شده در طرحهای مشابه که در گذشته پیاده شده، فروشگاهها به دلیل نبود یکی از اقلام بسته حمایتی، محصول دیگری را پیشنهاد دادهاند؛ در این صورت دولت چگونه میخواهد از بروز این اتفاقها جلوگیری کند و آیا نمیشد این سیاست در همان روش نخست پیادهسازی میشد؟دولت تأکید کرده هیچ فروشگاهی در روش دوم کالابرگ، حق افزایش قیمت ندارد، حال پرسش این است چنانچه دولت میتوانست جلو این اتفاق را بگیرد در همان روش اول اعمال میکرد و چنانچه در شیوه نخست نتوانست به طور مثال برنج را با نرخ مصوب ۱۳۰ هزار تومان به دست مصرفکننده برساند، آیا میتواند در روش دوم این کار را به سرانجام برساند؟
پرسشهای بیپاسخ درباره بسته حمایتی
نکته دیگری که وجود دارد این است؛ براساس گفته دولت قیمتها تا پایان فروردین سال آینده ثابت میمانند و پس از آن با شیب ملایم افزایش نرخ را خواهیم داشت؛ حال پرسش این است این شیب ملایم افزایش قیمت دقیقاً چه میزان است و مابهالتفاوت آن چگونه جبران میشود و اساساً دولت تا چه زمانی میتواند و توانایی آن را دارد این بسته حمایتی که قرار است قیمت اقلام آن هم هر چند وقت یک بار بهروز شود را تحویل مردم دهد؟
همچنین آیا سیاستگذار هماهنگیهای لازم را میان دستگاههای مربوط و تولیدکنندگان انجام و آیا میزان ظرفیت تولید این اقلام را مورد بررسی قرار داده است که در ادامه طرح با کمبود مابقی اقلام (همچون روغن و تخممرغ) مواجه نشویم؟ اینها بخشی از سؤالهایی است که ذهن مردم را به خود مشغول کرده و نیاز است وزارت تعاون پاسخ مشخصی برای آنان داشته باشد.
نظر شما